Binnen de nucleaire geneeskunde volgen de ontwikkelingen elkaar in snel tempo op, met name op het gebied van nieuwe therapieën met radiofarmaca. Op die snelle ontwikkelingen is de scholing van de huidige en toekomstige (zorg)professionals helaas nog onvoldoende ingespeeld. Om deze lacune te dichten, brengen hoogleraar radiochemie prof. dr. ir. Antonia Denkova (TU Delft) en universitair hoofddocent binnen de nucleaire geneeskunde dr. Mark Rijpkema (Radboudumc, Nijmegen) de huidige en toekomstige onderwijsbehoeften in kaart en staan ze op het punt om een gestructureerd en gecentraliseerd onderwijsprogramma op te zetten.
Het gebruik van radiofarmaca in de gezondheidszorg is de afgelopen jaren sterk toegenomen, zeker binnen Nederland, dat wereldwijd een koppositie inneemt. “Waar radiofarmaca oorspronkelijk vooral in de diagnostiek werden gebruikt, zijn er de laatste tijd ook veel nieuwe ontwikkelingen op het gebied van therapieën met radiofarmaca. Door alle nieuwe ontwikkelingen ontstond er vanuit het veld een sterke behoefte aan gestructureerde en gecentraliseerde scholing over deze nieuwe toepassingen. Het is al enige tijd een uitdaging om aan goed gekwalificeerd personeel te komen en de verwachting is dat er in de toekomst alleen maar meer personeel nodig zal zijn. Dit bracht ons een aantal jaren geleden op het idee om binnen een nationaal consortium van een groot aantal academische, maatschappelijke en commerciële partners binnen de nucleaire geneeskunde – het DECISIVE-consortium – een onderwijsproject te initiëren en aan te vragen bij het Nationaal Groeifonds.1 Ondanks dat dit fonds enige tijd later door de politiek werd uitgefaseerd en de projectaanvraag niet langer ingediend kon worden, bleven het consortium en het plan om een onderwijsprogramma op te zetten bestaan”, vertelt Mark Rijpkema.
Nuclear Medicine Education Program
Ondersteund door DECISIVE stelden Rijpkema en Antonia Denkova samen met dr. ir. Robin de Kruijff (TU Delft) en prof. dr. Sandra Heskamp (Radboudumc) een projectaanvraag op voor het Leven Lang Ontwikkelen (LLO)-katalysatorprogramma van het ministerie van VWS. Dit eenjarige project werd in april 2025 gehonoreerd, waarmee het Nuclear Medicine Education Program geboren werd. Met dit programma beogen de TU Delft en het Radboudumc de professionalisering binnen de nucleaire geneeskunde in Nederland te waarborgen.2 Daarbij ligt de focus op duurzame samenwerking, het in kaart brengen van gaten in de kennis en expertise, het opzetten van een online platform en de oprichting van een werkveldcommissie. Denkova: “Hierbij richten we ons in eerste instantie op de bij- en nascholing van professionals met een universitaire opleiding, daarna op medewerkers met een hbo-achtergrond en ten slotte ook op professionals die een mbo-opleiding hebben gevolgd. Uiteindelijk streven we ernaar om niet alleen bij- en nascholing aan te bieden, maar ook bij te dragen aan de integratie van onderwijsmodules in reguliere opleidingen waar nog (te) weinig nucleair geneeskundige onderwerpen aan bod komen.” Het project is jongstleden juli van start gegaan en richt zich momenteel met name op het ontwikkelen van het online platform (www.nmep.nl, in aanbouw) en op het samenbrengen van het werkveld.
Opvolgend project
De eerste stap van Nuclear Medicine Education Program is vooral bedoeld om de onderwijsbehoeften op het gebied van de hele keten van radiofarmaca, van radionuclidenproductie tot klinische toepassing, in kaart te brengen. Een opvolgend en aanzienlijk groter project dat momenteel ingediend is richt zich op het daadwerkelijk ontwikkelen van een inhoudelijk onderwijsprogramma.
Rijpkema: “Het is onze bedoeling om dit programma samen met heel nucleair geneeskundig Nederland op te zetten. We willen bij het onderwijs graag de experts van een specifiek onderdeel van de nucleair geneeskundige keten betrekken en we staan dan ook zeer open voor samenwerking met andere partijen. Zo’n vijftien partijen hebben ondertussen al concreet toegezegd om actief aan het programma bij te willen dragen. Daarnaast zal een werkveldcommissie, met leden uit zowel de ziekenhuizen als de bedrijven, als adviesorgaan dienen en sturing aan het project geven. Als de projectaanvraag wordt gehonoreerd, zullen we bovendien projectmanagers aanstellen die de organisatie van het programma op zich nemen.” De inhoud van het onderwijsprogramma zal worden verzorgd door zowel de projectleiders als andere betrokkenen uit het veld.
Het beoogde onderwijsprogramma omvat e-learnings bestaande uit verschillende online modules, en uit on-sitemodules zoals workshops en practica bij academische centra en bedrijven. Denkova: “Hierbij zal de TU Delft vooral betrokken zijn bij het onderwijs over de ontwikkeling van radiofarmaca, terwijl het Radboudumc een grotere rol zal spelen bij het onderwijs over de klinische toepassing van de radiofarmaca. De onderwijskundige en organisatorische expertise zal worden geborgd door de TU Delft Extension School en de Radboudumc Health Academy.” Vanuit deze twee instellingen zullen respectievelijk drs. Sofia Dopper en Jasmijn Verkroost, MEd, een essentiële rol vervullen.
Verder zal het onderwijsprogramma ondersteund worden door verschillende beroepsverenigingen, zoals de Nederlandse Klinische Radiochemische Vereniging en de Nederlandse Vereniging voor Nucleaire Geneeskunde. De beroepsverenigingen zijn ook beoogd om de accreditatie van de verschillende onderwijsmodules te verzorgen.
Duurzaam karakter
“We hopen met het project te bereiken dat de verdere ontwikkelingen in de nucleaire geneeskunde, de radionuclidentherapieën in het bijzonder, niet worden afgeremd door een tekort aan gekwalificeerd personeel. De uitdaging zal zijn om te waarborgen dat het onderwijsprogramma een duurzaam karakter krijgt en aan het einde van het project wordt voortgezet. We hebben een solide businessplan om het onderwijsprogramma te kunnen continueren en te blijven vernieuwen”, aldus Rijpkema.
Denkova vult aan: “Daarbij is het belangrijk om goed in te kunnen schatten waar de onderwijsbehoefte precies ligt en hoe groot die is. Concrete gegevens hierover ontbreken echter en we hopen dan ook dat de eerste fase van het Nuclear Medicine Education Program hier snel meer duidelijkheid over geeft.”
In oktober zullen Denkova en Rijpkema vernemen of hun projectaanvraag wordt gehonoreerd.
Vanuit de visie dat ze dit samen met heel nucleair geneeskundig Nederland willen doen, staan Denkova en Rijpkema open voor nieuwe samenwerkingen en doen dan ook een oproep aan geïnteresseerde (zorg)professionals, die meer willen weten over het Nuclear Medicine Education Program of een bijdrage willen leveren, om contact op te nemen. Dat kan via a.g.denkova@tudelft.nl of mark.rijpkema@radboudumc.nl.
Referenties
1. DECISIVE-consortium. Te raadplegen via www.ngfdecisive.nl/
2. Nuclear Medicine Education Program. Te raadplegen via www.dus-i.nl/documenten/publicaties/2025/05/01/samenvattingen-kleine-projecten-derde-aanvraagronde-llo-katalysator-bouwsteen-3#anker-3-technische-universiteit-delft-nuclear-medicine-educa3on-program
Dr. Robbert van der Voort, medical writer
Oncologie Up-to-date 2025 vol 16 nummer 5